DİNDE ZORLAMA YOKTUR İFADESİ, BAKARA SURESİ 256. AYETİN TEFSİRİ

Bakara 256. ayet çeşitli bakımlardan tartışılan bir ayet. Kimisi neshedilmiştir demekte, kimisi Ehli Kitab cizye verdiği için zorlanmaz demekte, kimileri ise sadece girişte değil, dinin içinde de hiç zorlama olmamalı demekte vs. Öncelikle ayet şöyledir:

“Dinde ikrah/zorlama yoktur. Artık olgunlukla azgınlık ayrılmıştır. O halde, kim tağutu/pek taşkınlık edeni inkar edip Allah’a inanırsa kopmayan sağlam kulba yapışmıştır. Allah işitir ve bilir.” (Bakara 256)

İkrah kelimesi, zorlama anlamına da geliyor, nefret ettirme, kerih gösterme gibi anlamlara da geliyor. Ve eğer din, delil üzere imandan adeta soyutlanıp ezbere “yap-yapma”ya döndürülürse, hurafeler işe kolaylıkla karışırsa vs iş buna dönebilir. Yani dinde ikrah ettirme yoktur. Niye, çünkü iş delilli. Özellikle de delillerin/ayetlerin belirleyiciliği üzerinde duran Araf 146 ile birlikte okunursa iş tam böyle denilebilir. Rüşd ve ğayy, olgunluk ve azgınlık kelimeleri birlikte bir tek bu iki ayette geçer. Ayet şöyle:

“Yeryüzünde haksız yere büyüklenenleri ayetlerimden uzaklaştıracağım. Onlar her ayeti/delili/mucizeyi görseler de ona iman etmezler. Olgunluk yolunu görseler onu yol edinmezler. Fakat azgınlık yolunu görürlerse onu yol edinirler. Bu, ayetlerimizi yalanlamaları ve onlardan gafil olmaları sebebiyledir.” (Araf 146)

Bir de düşünelim; delil üzere olma, insanlık çapında tebliğ, zaten tabii olgunluk yolu. Bundan kaçış neye olabilir ki?.. Bu da artık iyi düşünülmeli.